Đã bao giờ khi đang xem một bộ phim hoặc một chương trình truyền hình, bạn lại quan tâm đến “cách những cảnh quay được tạo ra” hơn là những gì đang diễn ra trên màn hình? Liệu bạn có nghĩ mình sở hữu con mắt của một nhà làm phim? Và nếu đó là một sở thích, mơ ước, hay nghề nghiệp bạn muốn theo đuổi, bạn nghĩ mình cần có những kỹ năng nào?
Với tư cách là một “cameraman”, đạo diễn hình ảnh DOP (Director of Photography), bạn cần làm việc chặt chẽ với đạo diễn để thực hiện hóa tầm nhìn của họ về bộ phim, video, xé nhỏ ra là từng cảnh quay. Điều này đòi hỏi sự kết hợp giữa chuyên môn kỹ thuật, cảm quan nghệ thuật và kỹ năng giao tiếp hiệu quả giữa nhiều bộ phận phối hợp: đạo diễn, quay phim, kỹ thuật ánh sáng, đạo cụ…
Khi bắt tay vào công việc, khả năng thích ứng, quan sát chi tiết, chú ý từng tiểu tiết trong cảnh quay là điều rất quan trọng. Bằng cách hiểu cách góc máy quay, ánh sáng và các khía cạnh hình ảnh khác nhau của một cảnh quay khi kết hợp, bạn sẽ tạo ra một trạng thái cảm xúc được truyền tải qua những thước phim của mình.
Bạn cần những kỹ năng gì để trở thành một nhà quay phim?
Kĩ năng công nghệ
Vận hành máy ảnh
Bạn nên học cách sử dụng các loại hệ thống máy ảnh khác nhau. Có những tính năng chung mà tất cả máy ảnh đều phải có, biết cách điều chỉnh các thông số phù hợp sẽ giúp bạn có được khung hình tốt. Ngoài kiến thức về máy ảnh, việc hiểu các ống kính, cảm biến và cài đặt phơi sáng khác nhau cho phép bạn đạt được hiệu ứng hình ảnh mong muốn.
Ngoài máy quay
Với máy quay, bạn cần biết quan sát ánh sáng, khi nào nên sử dụng ánh sáng tự nhiên, biết cách sử dụng kỹ thuật chiếu sáng để tạo ra độ sáng mong muốn, kiểm soát độ sáng – tối là điều quan trọng đối với một người quay phim.
Để đạt được hiệu ứng hình ảnh mong muốn trong một bộ phim, bạn cũng phải thành thạo nhiều chuyển động của máy quay. Lựa chọn đúng chuyển động của máy quay có thể giúp tạo ra cảm xúc cụ thể hoặc truyền tải một thông điệp cụ thể đến khán giả.
Ví dụ, cảnh quay Dolly liên quan đến việc di chuyển máy quay gần hơn hoặc xa hơn đối tượng. Điều này tạo ra cảm giác về chiều sâu và cho phép khán giả cảm thấy cảnh chuyển động sống động. Hay hoạt động của Steadicam cung cấp cảnh quay mượt mà và ổn định ngay cả khi máy quay di chuyển nhanh. Ngay cả các kỹ thuật cầm tay cũng có thể ghi lại nhịp độ nhanh của các cảnh hành động hoặc mang lại cho khán giả cảm giác về các góc độ – phương hướng liên tục được thay đổi.
Thiết lập bối cảnh
Để kể một câu chuyện hiệu quả, bạn không chỉ phải nắm bắt những khoảnh khắc quan trọng mà còn phải biết sắp xếp bố cục, bối cảnh. Bạn cần hiểu được sự cân bằng và chiều sâu hình ảnh. Biết cách thiết lập cảnh quay và sử dụng máy quay để nâng cao khả năng truyền đạt cảm xúc, câu chuyện là điều làm nên một tác phẩm “xúc động”.
Việc sử dụng màu sắc, thiết bị chiếu sáng, bố cục và các yếu tố trực quan khác có thể truyền tải cảm xúc, tông điệu và ý nghĩa theo cách mà lời nói không thể làm được. Bạn phải phát triển con mắt nghệ thuật của mình để đánh giá mọi khía cạnh của cảnh quay, từ khung hình và ánh sáng đến màu sắc và kết cấu.
Và cách bạn sắp xếp cảnh quay, bối cảnh, lên kế hoạch, kết hợp với sự phối hợp nhịp nhàng giữa các bộ phận luôn luôn là điều quan trọng để tạo nên một tác phẩm trọn vẹn. Và không gì khác, cách tốt nhất để học những kỹ năng đó là lao vào và tự tay làm.
